Vào đầu những năm 2000, có ba bộ manga nổi tiếng – Naruto, One Piece, và Bleach – được đăng trên tạp chí Week Shonen Jump. Cả ba đều là bộ truyện dài tập, xuất hiện nổi bật trên trang bìa tạp chí, thường xuyên đạt thứ hạng cao trong các cuộc thăm dò về mức độ phổ biến, và các tập phát hành đều đem về doanh thu cao ngất ngưỡng. Tất cả đều là những “gã khổng lồ” không thể bị đánh bại. Và kể từ đó đến nay, chưa có bộ truyện nào có thể lặp lại thành công của chúng. Có lẽ điều khiến cả ba bộ truyện trở nên nổi tiếng nằm ở cách khai thác chủ đề câu chuyện. Cả ba bộ truyện đều thuộc thể loại manga shonen chiến đấu, nghĩa là chúng thường xoay quanh cảnh nhân vật đối đầu nhau trong những trận chiến “long trời lở đất.” Tất nhiên, các trận chiến diễn ra theo mô típ khá giống nhau, nhưng điểm tương đồng không dừng lại ở đó. Nó còn bao gồm cả nhân vật, thành phần câu chuyện, giọng điệu, chủ đề, cùng nhiều chi tiết tưởng chừng nhỏ nhặt khác khiến người đọc có cảm tưởng như chúng đúc từ một khuôn mà ra. Điểm tương đồng giữa ba bộ truyện nhiều đến mức kể cả ngày cũng không hết, nhưng dưới đây là những điểm chung đáng chú ý. Nào hãy cùng CMA điểm qua những điểm chung trong Naruto, Bleach, và One Piece nhé! Hình tượng nhân vật Cả ba bộ truyện đều có nhân vật giống nhau, đặc biệt là nhân vật chính. Luffy, Naruto, và Ichigo đều là những chàng trai mạnh mẽ, tràn đầy năng lượng, giàu tiềm năng phát triển. Họ sống theo phương châm “không bao giờ bỏ cuộc”, luôn kiên cường đối mặt với mọi khó khăn, thử thách. Cả ba đều khổ luyện với niềm khao khát trở thành người mạnh nhất. Với Luffy, đó là trở thành Vua Hải Tặc; với Naruto là trở thảnh Hokage – ninja đứng đầu Làng Lá; còn Ichigo thì không dám mong trở thành người mạnh nhất, mà chỉ mong có đủ sức mạnh để bảo vệ người thân – Luffy và Naruto có chung mong muốn này. Nhiều người mà nhân vật chính gặp gỡ trong suốt hành trình của mình có nét giống nhau. Họ thường là cô gái dễ thương, đối thủ (không) thân thiện, người thầy thông thái, bạn thân, và kẻ phản diện máu lạnh. Nhân vật chính luôn trân trọng từng trải nghiệm với những người mà họ gặp trên đường đi, bởi chính những con người này đã giúp họ trưởng thành. Các trận chiến Ba bộ shonen chiến đấu có nhiều điểm tương đồng trong cách khắc họa trận chiến. Mỗi câu chuyện đếu hướng đến trận đấu tay đôi giữa nhân vật chính, bạn bè, đồng minh, nhân vật phản diện chính trong câu chuyện, và đôi khi cả bên thứ ba. Các chiến binh thường tiết lộ rằng họ đã kiềm chế bản thân, sau đó mới bắt đầu dồn sức tung ra tuyệt kỹ để chiếm thế thượng phong. Điều này có thể dẫn đến việc đối thủ – thường cùng phe với nhân vật chính – vượt qua giới hạn bản thân để phát huy tiềm năng chưa khai thác và giành lại thế thượng phong. Trận đấu liên tục đạt đến tầm cao mới nhằm vượt qua đối thủ, và kéo dài tùy theo yêu cầu của cốt truyện. Các chiến binh sẽ sử dụng mọi kỹ năng và chiến thuật để giành chiến thắng, nhưng chiến thắng sẽ thuộc về kẻ mạnh nhất. Chiến thắng cũng có thể thuộc về nhân vật chính sau khi tìm thấy sức mạnh nội tại và ý chí quyết tâm giành chiến thắng. Thành phần câu chuyện Mặc dù hải tặc, ninja, và linh hồn thuộc ba thế giới khác nhau, nhưng ba bộ truyện vẫn kết nối được chúng trong câu chuyện. Tất cả các câu chuyện được chia thành từng phần riêng biệt dựa trên bối cảnh mới, bạn bè và kẻ thù mới, cùng bước ngoặt lớn trong cốt truyện chính. Phần truyện được xem là khép lại khi nhân vật chính đánh bại kẻ thù chính trong trận chiến quyết định. Để làm được điều đó, nhân vật chính thường phải khổ luyện để có được sức mạnh và/hoặc kỹ năng mới cần thiết, giúp họ chiếm thế thượng phong. Sau khi xung đột lớn được giải quyết, nhân vật chính sẽ dành chút thời gian để ăn mừng, trị thương, rồi nói lời tạm biệt chân thành với những người bạn mới trước khi dấn thân vào chuyến hành trình tiếp theo. Chủ đề câu chuyện Ba bộ truyện phản ánh chủ đề cốt lõi của Shonen Jump: tình bạn, nỗ lực, và chiến thắng. Tình bạn trong trường hợp này được hiểu theo nghĩa rộng. Bên cạnh những người bạn thực sự, nó còn bao trùm cả người giúp nhân vật chính thành công như gia đình, người thầy, và bất kỳ người nào họ tình cờ gặp gỡ trên đường đi. Nỗ lực ở đây ám chỉ quá trình khổ luyện của nhân vật chính nhằm đạt được mục tiêu. Một phần của nỗ lực này là sự kiên định theo đuổi mục tiêu tưởng chừng bất khả thi bất chấp lời bàn ra tán vào của mọi người xung quanh. Tiếp đó, họ tự mình trải qua quá trình tập luyện đầy gian khổ. Cuối cùng là tình thần “không bao giờ bỏ cuộc,” giúp họ quyết tâm chiến đầu đến cùng để giành chiến thắng. Shonen Jump không phải là tạp chí thiên về cái kết buồn cho câu chuyện. Nhân vật chính được kỳ vọng sẽ giành “chiến thắng” cuối cùng. Họ có những lúc nếm mùi thất bại, nhưng chắc chắn sẽ đi đến
Nhân vật chính hoàn thiện là nhân vật hội tụ đầy đủ 10 yếu tố như trình bày dưới đây, và bạn sẽ xây dựng nhân vật chính dễ dàng một khi đã nắm vững 10 yếu tố đó. 1. ĐIỂM YẾU Nhân vật chính cần có điểm yếu, không phải vì nó làm cho nhân vật trở nên chân thật hơn, mà là vì nếu thiếu nó, nhân vật chính sẽ không còn là nhân vật chính nữa trong câu chuyện kể về sự thay đổi và trưởng thành của nhân vật có tâm hồn và trái tim. Ở đầu câu chuyện, nhân vật chính có khiếm khuyết nghiêm trọng về điều gì đó, chẳng hạn như vốn hiểu biết về bản thân và cuộc sống, và điểm yếu này ảnh hưởng nặng nề đến cuộc sống anh ta. Để hướng tới cuộc sống trọn vẹn, anh ta phải khắc phục điểm yếu trên. Điểm yếu có hai loại: điểm yếu tâm lý (psychological weakness) và điểm yếu đạo đức (moral weakness). Điểm yếu tâm lý chỉ ảnh hưởng đến bản thân nhân vật chính; tuy nhiên, điểm yếu đạo đức sẽ khiến nhân vật chính làm tổn thương người khác. 2. MỤC TIÊU Nhân vật chính mong muốn điều gì đó và phải trải qua biết bao khó khăn, trở ngại mới đạt được nó. Vì nhân vật chính là linh hồn của câu chuyện, nên mong muốn của anh ta cũng góp phần thổi sức sống vào câu chuyện làm lay động lòng người. Sự mong muốn về điều gì đó giúp xây dựng mối liên kết giữa nhân vật và người đọc. Nó khiến độc giả nghĩ rằng, “Ồ, giờ mình phải tìm hiểu xem anh ta có đạt được điều mình muốn hay không.” Đây là mối liên kết vững chắc. (Có nhiều bộ phim dài lê thê, nhưng chúng ta vẫn ráng xem đến hết, vì cứ lăn tăn mãi với câu hỏi “chuyện gì sẽ xảy ra tiếp theo?”) Nếu mối liên kết này đủ sức giữ chân người xem trong bộ phim tẻ nhạt, thử tưởng tượng nó sẽ mạnh mẽ như thế nào trong câu chuyện hay. 3. MONG MUỐN Nếu nhân vật chính mong muốn điều gì đó, hẳn anh ta mong muốn nó với lý do chính đáng. Nhân vật chính thường nghĩ rằng việc đạt được mục tiêu sẽ giúp anh ta lấp đầy những khoảng trống trong cuộc sống, nhưng không biết cách thực hiện như thế nào, và thường lầm đường lạc lối, khiến việc đạt được mục tiêu trở nên vô nghĩa. Trong quá trình theo đuổi mục tiêu, nhân vật chính cần đi sâu khám phá nhu cầu của mình để mong đạt kết quả như ý muốn. 4. NHU CẦU Nhân vật chính có khiếm khuyết nghiêm trọng về điều gì đó, và điểm yếu này khiến anh ta tận hưởng cuộc sống không trọn vẹn. Một khi phát hiện ra điểm yếu của mình, nhân vật chính sẽ học cách chấp nhận thực tế này và cố gắng thay đổi nó trong suốt câu chuyện. Mục đích của câu chuyện là kể về quá trình học cách chấp nhận thực tế của nhân vật chính. Nhìn bề ngoài, chúng ta tưởng câu chuyện kể về quá trình theo đuổi mục tiêu hữu hình của nhân vật chính, nhưng kỳ thực nó kể về quá trình học cách chấp nhận thực tế vô hình của anh ta để cuối cùng đi đến kết quả viên mãn. Nhân vật thường rất sợ nhu cầu học cách chấp nhận thực tế. 5. BÓNG MA QUÁ KHỨ Bóng ma quá khứ là những chuyện xảy ra trong quá khứ của nhân vật. Nó là nguồn gốc của những điểm mạnh và điểm yếu của nhân vật. Nhân vật chính trở thành con người như thế nào là do bóng ma quá khứ quyết định. Chúng ta quan tâm đến con người thật của nhân vật, nên muốn biết bóng ma quá khứ của anh ta. Qua bóng ma quá khứ, chúng ta sẽ biết được nguồn gốc điểm yếu tâm lý và đạo đức của anh ta. Chuyện xảy ra trong quá khứ làm đảo lộn cuộc sống của nhân vật, và từ đó trở đi, nó cứ ám ảnh tâm trí anh ta. Nó cản trở nhu cầu tìm kiếm giải pháp khắc phục điểm yếu của anh ta. Ví dụ, sau cái chết của Ellie, Carl bị mắc kẹt trong quá khứ và không thể yêu người mới. 6. CON NGƯỜI THẬT Điểm mạnh, điểm yếu, đức tin, quan niệm, thế giới quan, triết lý sống,… là những yếu tố tạo nên con người thật của nhân vật chính. 7. VẺ NGOÀI Vẻ ngoài của nhân vật chính được phản ánh qua diện mạo, cách ăn nói, cách hành xử,… Tất cả đều bắt nguồn từ điểm mạnh, điểm yếu, bóng ma quá khứ,… Đây thường được coi là bức bình phong để giúp nhân vật che giấu sự thật về mình, cùng như gây ấn tượng với người xung quanh. Câu chuyện và nhân vật khác sẽ dần đi sâu khám phá những ẩn giấu đằng sau vẻ ngoài của nhân vật chính. 8. STORY ART Để thay đổi từ “con người đầy thiếu sót” thành “con người hoàn thiện,” nhân vật chính sẽ dấn thân vào chuyến hành trình biến điều đó thành khả thi. Bề ngoài, câu chuyện kể về chuyến hành trình theo đuổi mục tiêu, nhưng kỳ thực là kể về chuyến hành trình nội tâm. Trong chuyến hành trình theo đuổi mục tiêu, nhân vật cần nỗ lực khắc phục điểm yếu, và nỗ lực này dẫn đến sự thay đổi. Quá trình diễn ra trong 7 bước, nhưng nếu viết ra hết ở đây thì nó sẽ khá dài. Vì vậy, bạn hãy tìm đọc bài viết
